ترکیه یکی از کشورهایی است که علاوه بر داشتن دانشگاه های معتبر، طیف گسترده ای از بورسیه های تحصیلی را برای دانشجویان بین المللی، از جمله ایرانی ها، ارائه می دهد. این بورسیه ها می توانند از طرف دولت ترکیه، دانشگاه های دولتی و خصوصی، مؤسسات خیریه یا مراکز تحقیقاتی باشند.
در ادامه انواع مهم بورسیههای ترکیه در سال ۲۰۲۵ را بررسی می کنیم:
۱. بورسیه دولتی ترکیه (Türkiye Scholarships)
شناخته شده ترین و پرطرفدارترین بورسیه ترکیه که توسط دولت ارائه می شود.
- مقاطع: کارشناسی، ارشد، دکتری، تحقیقاتی
- مزایا: شهریه رایگان، کمک هزینه زندگی، خوابگاه یا کمک هزینه مسکن، بیمه درمانی، دوره زبان ترکی، بلیط رفت و برگشت، برنامه های فرهنگی
- شرایط: محدودیت سنی (۲۱ برای لیسانس، ۳۰ برای ارشد، ۳۵ برای دکتری)، معدل بالا، انگیزه نامه قوی، توصیه نامه
- مهلت ثبت نام: هر سال ۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه
۲. بورسیه های دانشگاهی در ترکیه
بسیاری از دانشگاه های دولتی و خصوصی ترکیه برای جذب دانشجویان بین المللی بورسیه های خاصی ارائه می دهند.
نمونه ها:
- Sabancı University Scholarship: پوشش کامل یا بخشی از شهریه، مخصوص دانشجویان با رزومه قوی
- Kadir Has University Scholarship: تخفیف ۲۵ تا ۱۰۰٪ شهریه بر اساس شایستگی
- Koç University Graduate Scholarship: ویژه مقاطع تحصیلات تکمیلی، همراه با کمک هزینه زندگی و پروژه های تحقیقاتی
- İstanbul Aydın University Scholarships: کمک هزینه شهریه برای دانشجویان خارجی
۳. بورسیه های بنیادها و مؤسسات خصوصی
برخی بنیادها و مؤسسات آموزشی یا خیریه در ترکیه برای دانشجویان خارجی و ایرانی ها برنامه های حمایتی دارند:
- بورسیه بنیاد یونس امره (Yunus Emre Scholarship) :برای آموزش زبان و فرهنگ ترکی
- بورسیه های فرهنگی و هنری: مخصوص دانشجویان رشته های هنر، موسیقی و طراحی
- بورسیه های تحقیقاتی TÜBİTAK:برای پژوهشگران و دانشجویان دکتری در حوزه های علمی و فناوری
۴. بورسیه های بر اساس شایستگی (Merit-based Scholarships)
دانشگاه های مختلف ترکیه به دانشجویان ممتاز با معدل بالا یا دستاوردهای علمی و ورزشی، تخفیف های قابل توجهی در شهریه ارائه می دهند.
۵. بورسیه های تحقیقاتی و پروژه ای
- ویژه دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری که قصد دارند روی پروژه های تحقیقاتی خاص کار کنند
- معمولاً توسط TÜBİTAK (شورای تحقیقات علمی و فناوری ترکیه) یا دانشگاه ها حمایت مالی می شوند
شرایط دریافت بورسیه
در زیر فهرستی از شرایطی که معمولاً برای ایرانی ها و متقاضی خارجی لازم است:
| شرط | توضیحات |
| سن | معمولاً برای لیسانس زیر ~ ۲۱ سال، کارشناسی ارشد زیر ~ ۳۰-۳۱، دکترا زیر ~ ۳۵. |
| معدل تحصیلی | معدل بالایی لازم است. مثلاً برای کارشناسی و برخی رشته ها حدود ۱۴/۲۰ یا معادل آن؛ برای رشته های پزشکی، دندان پزشکی، داروسازی معمولاً معدل بالاتر و سخت گیری بیشتر است. |
| مدرک زبان | داشتن توانایی زبان (ترکی یا انگلیسی) برحسب دانشگاه و رشته درخواست شده؛ بعضی دانشگاه ها مدرک زبان رسمی می خواهند. |
| مدارک تحصیلی + ریزنمرات | مدارک دیپلم + پیش دانشگاهی یا معادل + ریزنمرات + ترجمه های معتبر |
| انگیزه نامه / رزومه / توصیه نامه | داشتن انگیزه نامه قوی، رزومه علمی یا فعالیت مرتبط و گاهی توصیه نامه از اساتید. |
| محدودیت تحصیل قبل در ترکیه | معمولاً کسانی که قبلاً در ترکیه تحصیل کرده اند یا شهروند ترکیه اند، نمی توانند برای برخی برنامه ها اقدام کنند. |
زمان درخواست بورسیه
۱. بورسیه دولتی ترکیه (Türkiye Scholarships)
- زمان ثبت نام: هر سال از ۱۰ ژانویه (۲۰ دی) تا ۲۰ فوریه (۱ اسفند)
- اعلام نتایج اولیه: معمولاً اواخر بهار
- مصاحبه: بهار تا اوایل تابستان
- نتایج نهایی: تابستان (ژوئن تا جولای)
۲. بورسیه های دانشگاهی (مانند سابانجی، کوچ، قادرهاس، بیلکنت و …)
هر دانشگاه تاریخ ویژه خود را برای اپلای و درخواست بورسیه ارائه می دهد:
- معمولاً دو بار در سال (پاییز و بهار) پذیرش دارند.
- مهلت ها:
- ترم پاییز (سپتامبر): اپلای بین ژانویه تا می
- ترم بهار (فوریه): اپلای بین سپتامبر تا نوامبر
۳. بورسیه های تحقیقاتی و TÜBİTAK
- تاریخ ها متغیرند و بسته به پروژه و فراخوان مشخص می شوند.
- معمولاً در طول سال چندین بار فراخوان باز می شود.
۴. بورسیه های بنیادها (مثل یونس امره)
- اغلب زمان ثبت نام همزمان یا نزدیک به بورسیه دولتی ترکیه است (ژانویه تا فوریه).
- بعضی دوره های زبان یا فرهنگی تاریخ مستقل دارند.
جهت کسب اطلاعات بیشتر و جامع تر در مورد بورسیه های تحصیلی ترکیه می توانید به این لینک مراجعه نمائید.